تبلیغات
انصار الصلاة
انصار الصلاة

انصار الصلاة شما را به یاری فرامی خواند


عوامل موثر در جذب دانش آموزان به نماز

عوامل مؤثر در جذب دانش آموزان به نماز 
 
فاقم وجهك للذین حنیفاً فطرة الله التى فطر الناس علیها پس تو اى رسول( با همه پیروانت مستقیم رو به جانب آیین پاك اسلام آور و پیوسته از طریق دین خدا كه فطرت دین خدا كه فطرت خلق را بر آن آفریده است پیروى كن (سوره روم- ۳۰). پرستش یكى از ابعاد روح آدمى است. انسان فطرتاً موجودى است خداخواه و خداجوى. موجودى در عالم وجود نیست كه پرستنده و پرستشگر نباشد. از نظر قرآن نه تنها انسان، بلكه همه موجودات عالم ثناگوى خدایند و در طریق محبت الهى در حركتند. «و بعثهم فى سبیل محبته» آن گیاه كه حركت مى كند، جز عشق او هیچ در سر ندارد، آن سنگ هم كه با قوه جاذبه حركت مى كند در واقع غیر از این كه حق و ذات حق را جست وجو مى كند و محبت خدا در ذات اوست، چیز دیگرى نیست. قرآن مى فرماید: «و ان من شیئ الا یسبح بحمده و لكن لاتفقهون تسبیحهم» (سوره اسرا-۴۴). فارابى فیلسوف معروف اسلامى مى گوید: آسمان كه گردش مى كند، آن گردش نماز و عبادت و پرستش آسمان است. زمین كه تكان مى خورد همین جور، باران كه ریزش مى كند آن ریزش پرستش اوست، آب كه جریان پیدا مى كند آن جریان پرستش و عبادت اوست. اوج عبادت خدا براى فرد مسلمان از طریق نماز متجلى مى گردد. نماز سیماى مكتب است. «الصلوة وجه دینكم» نماز ستون دین است. «الصلوة عمود الدین». رسول گرامى اسلام(ص) در هنگام اذان به بلال مى فرمود: «ارحنا یا بلال» اى بلال ما را از غم و تلخى نجات بخش و بلال اذان گویان نشاط عبادت را به ذائقه نمازگزاران مى چشاند. همانگونه كه در دعاى هفتم مناجات خمسه عشر آمده: «واجعل نشاطى فى عبادتك» خداوندا: نشاط مرا در عبادت خودت قرار بده. چگونه مى شود كودكان و نوجوانان ما نشاط و شادى خود را در عبادت و پرستش حق تعالى جست وجو نمایند؟ این مطلب بر این كوشش است تا شیوه هاى كاربردى علم روانشناسى را در جذب كودكان و نوجوانان به نماز ارایه نماید. امروزه اغلب صاحبنظران و متخصصان علوم رفتارى بر این عقیده اند كه توارث و محیط، هر دو مشتركاً خصوصیات جسمانى و روانى فرد را شكل مى دهند. حتى در تكوین و ظهور رفتارهاى اعتقادى مثمرثمرند.

نقش وراثت

بسیارى از ویژگى هاى بدنى و روانى مانند قهر، ساختار استخوانى، رنگ مو و چشم، هوش و استعداد از طریق ارث كسب مى شوند. لمبروز، جرم شناس ایتالیایى مى گفت: فردى كه تبهكار مى گردد ذاتاً تبهكار به دنیا مى آید! از نظر وارث و علم مربوط به آن پدر تبهكار و فاسد درصدى از مجرمیت خود را به فرزند خود منتقل مى كند، اما این بدان معنا نیست كه فرزند او به طور حتم دزد و جانى مى شود.
اگر فرزند در محیطى پرورش یابد كه هیچ گونه فسق و فجورى در آن نباشد، فاسد نمى شود. چه زیبا فرمود پیامبر اكرم(ص) كه: «كل مولد یولد على الفطره» هر طفلى بر فطرت پاك خدایى آفریده مى شود اسلام به پدیده وراثت توجه خاص دارد. در جنگ صفین امام على(ع) به محمد حنفیه علمدار لشكر امر فرمود: ترس مدار و حركت نما. این بار نیز از حالت تهاجمى دشمن هراس نمود، امام خشمگین گردید و قبضه شمشیر را بر نشان فرزند فرود آورد و فرمود: تو این ترس را از مادرت به ارث برده اى او نیز ترسو بود. اسلام براى پاكى نسل مسلمین تمام مراقبت هاى لازم را در امر زناشویى دستور داده و در پیوندهاى اولیه به كلیه جهات روحى و جسمى زن و مرد توجه نموده است. علاوه بر این كه مردم را در ازدواج با دیوانگان و احمق ها و میگسارها بر حذر داشته و در مقام مشورت و راهنمایى و ازدواج با فرد بداخلاق را نیز اجازه نداده است.
حسین بن بشار واسطى به حضرت رضا(ع) نامه اى نوشت كه: یكى از بستگانم درخواست وصلت با من دارد ولى بداخلاق است. حضرت در جواب فرمودند: اگر اخلاقش بد است با او ازدواج مكن.
همان گونه كه به نظر دانشمندان امروز، غذا در زیبایى صورت و توازن اندام و رنگ مو و چشم خلاصه تمام ساختمان كودك تاثیر دارد، اخبار و روایات اسلامى نیز در گذشته به این نكته توجه كامل داشته و درباره استفاده از غذاها، میوه ها، حبوبات و سبزیجات تعالیم لازم را به پیروان خود داده و به خصوص در بعضى از روایات از زنان باردار اسم برده و استفاده از آن خوراكى ها را به آنان توصیه نموده است.

نقش خانواده

كودك در خانه به دنیا مى آید و اولین كسى كه با او ارتباط مستمر برقرار مى كند، مادر و سپس پدر و سایر اعضاى خانواده اند. نوع اعتقادات و ملاك و معیارهاى اخلاقى، خلقى و دینى از والدین به كودك منتقل مى گردد.
كودك نظرات دینى و اعتقادى خانواده اش را مى پذیرد. ایمان دوره كودكى با همه پاكى و صفایش این نقیصه را دارد كه از آگاهى توأم با تجزیه و تحلیل سرچشمه نگرفته است. بلكه بیشتر جنبه انفعال و تاثیرپذیرى از محیط دارد و در حقیقت نوعى بازتاب است. با این وجود تكوین و پیدایش اعتقادات و قوام آن بستگى به نوع بینش و جهان بینى در خانواده حاكم است.
به نظر نگارنده سنگ بناى اولیه ایجاد رغبت و انگیزه در گرایش كودك به اعتقادات و متصف شدن به مناط و ملاك اخلاقى از نام و نامگذارى آغاز و در طول فرایند رشد با تقلید، تقویت و تشویق استمرار یافته و از مرحله نوجوانى به بعد براساس عقل و تفكر در عمق وجود فرد قوام مى یابد. والدین باید براى فرزندان خود نامى نیكو انتخاب نمایند.
پیامبر اكرم (ص) در جواب نامه پدرى، درباره وظیفه وى در قبال فرزندش چنین مى فرماید: «تحسین اسمه و ادبه و وضعه موضعا حسنا» او را نام نیكو بگذارد و او را با نیكى تربیت كند و به كارى شایسته بگمارد.
امام صادق (ع) مى فرماید: رسول خدا (ص) نام هاى زشت و نامناسب اشخاص و سرزمین ها را تغییر مى دادند. مردى كه خادم بتكده بود بعد از مشاهده حادثه اى خدمت رسول خدا (ص) رسید و اسلام آورد. پیامبر (ص) نام او را پرسید: مرد گفت: نماوى بن ظالم (گمراه پسر ستمگر)! حضرت نام او را به «راشد بن عبدالله (هدایت یافته فرزند بنده خدا) تغییر داد. نكته اى كه از منظر روان شناسى اهمیت بسیار دارد این است كه والدینى در تربیت فرزند خود موفق اند كه با فرایند رشد در دوره هاى مختلف زندگى فرد آشنایى داشته باشند. زیرا جهت انتقال مفاهیم مسایل و مفاهیم مذهبى باید تناسب ظرفیت فكرى كودك به او عرضه شود.
پیامبر (ص) مى فرماید: خداى رحمت كند كسى را كه در نیكوكارى و نیكى به فرزندش كمك مى كند. سوال شد چگونه فرزند خود رادر نیكى كمك كند؟ فرمود: آنچه در توانایى كودك است و برایش میسر است، از او بپذیرد و آن چه انجام دادنش براى كودك دشوار و طاقت فرساست از او نخواهد و او را به گناه و طغیان و كارهاى احمقانه وادار نكند.
امام صادق (ع) اختر تابناك آسمان عصمت و ولایت نیز مى فرماید: پدر و مادر هر آنچه كه در توانایى كودك است و انجام دادن آن براى او آسان است از او قبول كنند و آنچه انجام دادن آن برایش سنگین و طاقت فرساست از او نخواهند. و امروزه، یكى از برجسته ترین و بانفوذترین چهره هاى روانشناسى قرن بیستم، ژان پیاژه معتقد است كودك باید تجربه هاى خود را با روش و سرعت خود جذب و تحلیل نماید و تلاش براى جلو انداختن تفكر انتزاعى درست نیست. او مى گوید: هر نوع تفكرى كه كودك به كار مى برد مناسب ترین نوع است و كوشش براى تحمیل تفكر پیشرفته تر به كودك نادرست است. نتیجه این كه انتقال ارزش ها و مفاهیم اعتقادى و مذهبى به كودك سبك و سیاق مخصوص به خود را مى طلبد.

نقش الگوها

در بررسى راه هاى جذب دانش آموزان به نماز اولین مساله اى كه به آن برمى خوریم زندگى اجتماعى دانش آموز در محیط خانواده، مدرسه، جامعه و همسالان و زندگى سیاسى او (درك مفاهیمى همچون مدیریت، حكومت و سیاست هاى اجتماعى) مى باشد. در این فرایند دانش آموز در تعامل مستقیم با اطرافیان، خانواده، دوستان، مدیران حكومتى، تربیتى، معلم و مربى، مسجد و روحانیت، تحت تاثیر رفتارها و پیام هاى آنان است و منش هاى آنان را تحت نظر دارد و رفتارهاى تعبدى و اخلاقى ایشان را پى گیرى مى نماید.
شكل گیرى شخصیت معنوى و اجتماعى دانش آموز از همان ابتدا در خانواده و بعد در مدرسه و در مراتب بعدى از طریق دیگران صورت مى گیرد. بنابراین هر كدام از الگوهاى رفتارى مورد توجه دانش آموز است و تحت تاثیر آن رفتارها مى باشد.
یكایك ارزش هاى موجود در جامعه و خانواده چه در جنبه هاى مثبت و چه در جنبه هاى منفى، شخصیت نوجوان و جوان را پى ریزى نموده، در نگرش مثبت یا منفى او نسبت به محیط اطراف خود نقش مهمى را ایفا خواهد كرد.
تربیت و پرورش فرزندان سالم از حیث اعتقادى و منش هاى پسندیده در گرو توجه كافى به مسایل محیطى و رفتارى است. پدران و مادران، معلمان و مربیان، رسانه هاى جمعى و ارتباطى، صداوسیما، نقش تعیین كننده در ساختار ذهنى و باورهاى آنان دارد. چنانچه پدر و مادر در خانواده به نقش الگویى خود توجه داشته باشند و در تنظیم روابط خویش با فرزندان همت گمارند، و تقدى به اصول اخلاقى و انسانى و بالاخره مذهبى را پیشه خود سازند، بى تردید احساس خوب و ارزشمند، پایبندى به مسایل معنوى را به فرزندان خود تقدیم نموده اند. برخوردارى از ایمنى روانى و بدون اضطراب و تشویش و نگرانى در خانواده باعث خواهد شد كه كودك و نوجوان بتواند با آسودگى و احساس خوشایند نسبت به درك و انجام امور ارزشى و مورد پسند بزرگسالان و جامعه دست یازد. زیرا او به واسطه انجام این امور در محیط، بازخوردهاى مثبت دریافت خواهد كرد و این عمل موجب آن مى شود كه او این بازخوردهاى مثبت را بیشتر تجربه كند. تجربه خوشایند و احساس رضایتمندى از رفتارهاى بروز داده شده، كودك و نوجوان را به سوى اهداف و آرمان هاى تربیتى جامعه هدایت خواهد كرد و در نتیجه جهت یابى وى را به درك هویت معنوى و انسانى میسر خواهد نمود.
پس به همان میزانى كه رفتارهاى سنجیده، الگوها و مسوولان تربیتى در شكل گیرى شخصیت معنوى و سجایاى انسانى كودك و نوجوان موثر است، پدیدارى رفتارهاى متضاد با آرمان هاى اجتماعى، اخلاقى و مذهبى نیز در تخریب این شخصیت و هویت واقعى او موثر است.
علماى تعلیم و تربیت معتقدند: «دوره نوجوانى و جوانى دورانى است كه در آن بحران هویت بر سازمان روانى فرد چیره شده، نوجوان و جوان تشنه هویت را به جست وجو و ارزیابى ارزش هاى گوناگون و گاه متضاد هدایت مى كند تا در پایان این دوره بحرانى، احساسى از هویت داشتن را براى وى به ارمغان آورد.
هویت هر فرد برآیندى از هویت واقعیت، هویت آرمانى و هویت مورد انتظار است. به تعبیر ریاضى (هویت فرد = هویت واقعى و هویت مورد انتظار) هویت واقعى تصویر از خودى است كه كودك و نوجوان از خویشتن واقعى خویش دارد. این تصویر از خود نیز تصویرى است كه عمدتا توسط والدین و مربیان به ترسیم درآمده است كه مختص زمان گذشته است.»
اما نقش والدین و مربیان به همین جا ختم نمى شود، بلكه این تلاش نظر به آینده اى دوخته است كه براى ساختنش زمان، هزینه و انرژى بسیارى صرف شده است. این آینده و در نتیجه چگونه شدن را والدین و مربیان به نمایندگى از جامعه در معرض دید نوجوان و جوان قرار مى دهند كه این همان هویت مورد انتظار است. متاسفانه جامعه ما على رغم سازمان و طرح نقشه اى كه با صرف میلیاردها تومان هزینه و تلاش هزاران انسان متعهد و صادق و دلسوز جهت شكل بخشیدن به هویت واقعى و هویت مورد انتظار خیل نونهالان و كودكان و نوجوانان این مرز و بوم دارد، تقریبا هیچ برنامه مدون و از پیش تعیین شده اى به منظور نفوذ غیرمستقیم به هویت آرمانى جوانان و نوجوانان ندارد. این فقدان استراتژى براى نفوذ در مهم ترین و تعیین كننده ترین بخش هویتى هر فرد، یعنى هویت آرمانى منجر به آن مى شود كه بخش اعظم سرمایه گذارى هاى فرهنگى ما به هدر رود.
استعمار فرهنگى و یا آنچه كه امروزه به نام تهاجم فرهنگى از آن یاد مى شود میلیون ها دلار سرمایه گذارى در بخش نفوذ به هویت آرمانى میلیون ها جوان و نوجوان ایرانى مسلمان دارد. دشمن آگاه و بدخواه با تكیه بر یافته هاى روان شناختى امكان همانندسازى نوجوان و جوان را با ارایه الگوهاى متناقض با الگوهایى كه براى شكل گیرى هویت واقعى و مورد انتظار او ساخته ایم، در قالب هنر، ورزش، علم و سیاست فراهم مى آورد و با تكیه بر مكانیزم هاى روان شناختى مسلط بر سازمان روانى نوجوان و جوان به هویت آرمانى او رنگ و صبغه اى كاملاً متفاوت از بافت و رنگ فرهنگى، مذهبى و اجتماعى ما مى دهد كه نتیجه آن بروز پانكیسم و غرب گرایى و امثال آن است كه همه جلوه هاى گوناگون فقدان هویتى است كه همساز با هویت فرهنگى ماست. هویت فرهنگى كه خود برآیند هویت مذهبى، هویت ملى و هویت فردى ما است.
پس روشن شد كه حیات فردى و معنوى یك نوجوان و جوان كاملاً با حیات اجتماعى و سیاسى وى در ارتباط است و نارسایى در هر كدام آن ها باعث بروز مشكلات در وجود دیگرى خواهد شد. اصولاً به وجود آوردن انگیزش هاى قوى و تحریك كننده براى ایجاد و یا تغییر رفتار در نوجوان و جوان تابع شرایط خاصى است. زیرا جنبه هاى انفعالى روحیات و گسترده بودن افق فكرى در ایشان مسأله را پیچیده تر مى كند و مكانیزم هاى خاصى را نیز مى طلبد. علاقه مندى نوجوان و جوان به الگوهایى چون روحانیون، علما و دانشمندان و صاحبان فضل و اندیشه و همنشینى با آنان نشان از رشد یافتگى و حساسیت در قبال مسایل فرهنگى و اجتماعى است. او به خوبى دریافته است كه انسان با تكیه بر اصول انسانى و درك مفاهیم اجتماعى و ارزشى در اجتماع مى تواند جایگاه اصلى خود را پیدا و حفظ نماید. لذا او در تلاش است كه با بزرگ ترها و بزرگسالان ارتباط داشته باشد. «اگر بزرگ ترها و بزرگسالان او را تأیید نكنند بازگشت مى كند و یا در جا مى زند» یعنى در رشد عقلانى، عاطفى و اخلاقى نوجوان وقفه ایجاد مى شود. بنابراین «امكانات ملاقات او با كسانى كه در یك جامعه به مسایل سیاسى و اجتماعى مى پردازند باعث رشد اجتماعى و سیاسى او خواهد شد.» ترتیب ملاقات با روحانیون، استادان دانشگاه و كلیه كسانى كه در خط مشى هاى سیاسى و اجتماعى جامعه مشاركت دارند باعث پویایى رفتار و بالندگى در نوجوان مى گردد.
آنچه گذشت تقریباً مقدمه اى بود براى ورود به مبحث «هماهنگى حیات سیاسى و اجتماعى انسان با حیات فردى و معنوى او» كه در ارتباط با راه هاى جذب دانش آموزان به نماز جماعت و تقویت باورهاى اعتقادى آنان مطرح شد. مسوولان نظام تربیتى كشور و عناصر دخیل در اجراى كم و كیف مسایل تربیتى كه در مدارس مشغول ایفاى وظیفه مى باشند و الحق در سال هاى اخیر كوشش فراوانى را در آموزش و ایجاد امكانات اقامه نماز جماعت در مدارس فراهم نموده اند، بایستى جدیت نمایند كه این مهم در قلب و روح دانش آموزان رسوخ كند و در سازمان شخصیتى آنان جاى گیرد و توجه داشته باشند كه هر گونه رفتار نسنجیده و حساب نشده مى تواند تأثیر عمیق و نامطلوبى در روند شكل گیرى شخصیت و هویت معنوى او ایجاد كند و تلاش هاى بعدى را دچار مشكل سازد. علت این كه «نوجوان ویژگى هاى شخصیتى مورد نظر خود را درونى مى سازد و در سازمان شخصیت خود پیاده مى كند.»
دست اندركاران تعلیم و تربیت، خصوصاً پرچمداران اقامه نماز در جامعه و مدارس كشور وظیفه بس خطیر و سنگین و حساسى بر دوش دارند. باید كوشش شود كه این امر در كمال آرامش و متانت روحى و برخوردهاى حساب شده انجام شود و دانش آموزان عزیز این فرصت را پیدا كنند كه لطایف و ظرایف معنوى را درك و تجربه كنند و در نتیجه پرورش انسان هاى پارسا و متقى و مطلوب نظام تربیتى كشور میسر شود.

الگوهاى مؤثر (صاحبان فضل و اندیشه)

پیش از این گفتیم كه نوجوان و جوان و حیات اجتماعى او در گرو چگونگى حیات فردى و معنوى اش بوده و در ارتباط كامل است همچنین اشاره گردید كه تربیت نسل پاك و داراى منش هاى الهى و انسانى در شكل گیرى باورهاى اعتقادى وى مؤثر است.
با توجه به این كه «دوره بلوغ مقارن است با تأثیر روزافزون، جنبه انفعالى در روحیات و موارد گسترش سریع افق فكرى، نهادى شدن حیات درونى، فردى شدن رفتار، بیدارى جنسى، احساس استقلال، بحران هویت، كوشش براى هم شكلى و انجام كارهاى بزرگ، تلاش براى مورد قبول واقع شدن» لذا با درك چنین وضعیتى پدیدآوردن یك اندیشه سالم و درست در ذهن و روان نوجوان و جوان از طریق ارایه الگوهاى صحیح ضرورت تام دارد.
مى دانید كه گاهى شخصیت ها محیط را تحت تأثیر قرار مى دهند و گاهى محیط است كه بر انسان تأثیر مى گذارد. در هر حال شخصیت هاى مثبت یا منفى محیط ها و محیط هاى با شخصیت از عناصرى هستند كه در شكل گیرى شخصیت واقعى كودك و نوجوان عمل مى كنند.
پس از خانواده، كه به عنوان اصلى ترین سازمان در نهادى و درونى شدن رفتارها براى كودك و نوجوان كمك مى نماید و اولین تجربیات زندگى را در اختیارش قرار مى دهد، مدرسه جایگاه ویژه اى را به خود اختصاص مى دهد. در این سازمان معلم و مربى الگوهایى هستند كه بیشترین درصد مقبولیت را در پیش كودك و نوجوان دارند. بى شك گذر از این مرحله در ساختار ذهنى و رفتارى كودك و نوجوان حائز اهمیت است. هوشیارى والدین و مربیان دلسوز و آگاه این امكان را براى دانش آموز به وجود خواهد آورد كه با همانندسازى، بهترین الگوهاى رفتارى را براى خود انتخاب نمایند. بنابراین شركت فعالانه مدیران و مربیان در عرصه هاى فرهنگى و ترویج ارزش هاى انسانى و اخلاقى توأم با عمل، شناخت معیارهاى فضیلت و انسان هاى فاضل را براى نوجوان آسان تر خواهد كرد.
چنانچه مدیران، معلمان و مربیان همراه دانش آموز در نماز جماعت مدرسه شركت فعال داشته باشند و در اجراى فرامین الهى و مواظبت در رفتار و گفتار خود كوشش نمایند، دانش آموز رغبت پیدا خواهد كرد كه با علاقه مندى بیشتر در نماز حضور یابد. بایستى متوجه این معنا بوم كه «الگو بودن رهبران دینى، علمى و مذهبى نقش اساسى را در تكوین شخصیت دانش آموزان ایفا مى كند.»
یك تحقیق نشان مى دهد كه ۴۸ درصد كل دانش آموزان نوجوان «اعتقاد والدین خود را به خداوند و عمل به دستورات او را در جذب فرزندان به نماز مؤثر دانسته اند.»
در یك تحقیق دیگر كه از ۱۲۵ نفر دانش آموز یك مجتمع آموزشى سوال شده است ۶۶ درصد از دانش آموزان پسر و ۷۷ درصد از دانش آموزان دختر علت نمازخوان شدن و یا بودن خود را والدین خود ذكر كرده اند كه این نشانگر نقش پراهمیت خانواده و الگو بودن آن براى نوجوان و جوان است.»
والدین یا اولیاى مدرسه و مدیران و شخصیت هاى معروف جامعه هر كدام نقش ویژه و حساسى در این مهم دارند. احساس مسوولیت در سازندگى نسل مؤمن و نمازخوان وظیفه اصلى و واجب و عینى هر فرد مسلمان اعم از والدین و دیگر مربیان و الگوهاى جامعه است. آرى «آنجا كه هستى از ارتباط و هماهنگى برخوردار است، آن جا كه دنیا راه و كلاس است، یك نگاه، یك لبخند و یك فساد، یك فساد نیست كه هستى را به فساد مى كشد و تمام دریاها و دشت ها را در خود مى گیرد. (ظهر الفساد فى البر و البحر بما كسبت ایدى الناس) وقتى كه ما كوچك تر بودیم در كنار ساختمان هایى كه آجر مى ریختند به بازى مشغول مى شدیم و آجرها را پشت سرهم با فاصله هاى كوتاه مى چیدیم و مارپیچ و گرد و خلاصه از شكل هاى مختلف، آجر كنار هم مى گذاشتیم و آنگاه یك آجر را مى زدیم، ما بیش از یك آجر را نزده بودیم اما چون آجرها مرتبط و كنار هم و هماهنگ بودند همه آن ها تا آخر مى افتادند و بر روى زمین مى ریختند، یك ضربه یك ضربه نمى ماند و یك فساد در یك جا حبس نمى شد. در هستى منظم، یك گناه، یك فساد نمى ماند وادامه مى یابد و كسى كه راه بودن و كلاس بودن را حساس كرده دیگر بى حساب نمى گوید و نمى شنود و نمى بیند و نمى زند» و با ناهمخوانى گفتار و رفتار هستى پاك كودك و نوجوان را به آتش نمى كشد.

چهارشنبه 12 اسفند 1388 توسط حامد مصطفایی | نظرات ()




mortazavi.z@gmail.com

مسابقه اینترنتی نماز
انصار الصلاة شما را به یاری فرامی خواند
...و اقیموا الصلاه
نماز احتیاط
نیاز اساسی بشر امروز
دستوری برای نماز شب
چراغ های همیشه روشن
آثار و بركات نماز اول وقت در آیات و روایات
امید بخش ترین آیه
اولین نماز جمعه در اسلام
چرا هنگام نماز نشاط ندارم
توجه در نماز
نماز احتیاط
در چه مواردی میتوان نماز واجب را شکست
چیز هایی که در نماز مکروه است
ترجمه ی اذان واقامه
احکام مسجد
پوشانیدن بدن در نماز
احکام قبله
نماز غفیله
وقت نافله های یومیه
احکام نماز
احکام نماز میت
شرایط وضو
احکام نجاست
احکام تقلید
صحیفه ی سجادیه (متنی)
نهج البلاغه
مرثیه هایی درمورد ائمه
احکام خمس

به نظر شما مطالب این وبلاگ تا چه حد برای نماز ایجاد انگیزه می کند؟






بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
كل مطالب : عدد

RSS 2.0

اللّهُمَّ كُنْ لِوَلِیِّكَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَنِ صَلَواتُكَ عَلَیْهِ وَعَلى آبائِهِ فی هذِهِ السّاعَةِ وَفی كُلِّ ساعَةٍ وَلِیّاً وَحافِظاً وَقائِدا ‏وَناصِراً وَدَلیلاً وَعَیْناً حَتّى تُسْكِنَهُ أَرْضَك َطَوْعاً وَتُمَتِّعَهُ فیها طَویلاً

خدمات وبلاگ نویسان جوان

ژ منبع : خدمات وبلاگ نویسان جوان          www.bahar-20.com رفتن به بالای صفحه